Tuyên ngôn của nghi can thảm sát El Paso vang vọng tiếng nói Trump

(New York Times) – Tại những buổi vận động trước mùa tranh cử giữa kỳ năm ngoái, Tổng thống Mỹ thường xuyên lên tiếng cảnh báo Mỹ đang bị tấn công trước tình trạng di dân đổ về biên giới. “Mọi người nhìn vào những gì đang diễn ra, đó là sự xâm lược!” Trump tuyên bố. “Đó là xâm lược!” 

9 tháng sau, một người đàn ông da trắng xả súng tại Walmart ở El Paso, cướp đi sinh mạng của 20 người và làm bị thương hàng chục người khác, sau khi viết bản tuyên ngôn chống người nhập cư, bên cạnh tuyên bố, “cuộc tấn công này nhằm đáp trả cuộc xâm lược của người Hispanic đối với Texas.”

Nghi can viết, những quan điểm của anh ta có trước Trump, như thể dự đoán trước cuộc tranh cãi chính trị thể nào cũng diễn ra sau trận tắm máu. Nhưng nếu Trump ngay từ đầu không truyển cảm hứng cho sát thủ thì cũng thổi chúng vào những ý tưởng phân cực trong quốc gia. 

Trong khi các lãnh đạo khác bày tỏ quan ngại về an ninh biên giới, và cái giá của nhập cư bất hợp pháp, Trump lại chất trong những bài phát biểu công khai  của mình cũng như trên Twitter đầy ngôn từ gây sợ hãi, những tuyên bố không đúng sự thật, thậm chí ông còn đón chào những người cứng rắn cực đoan, những kẻ theo thuyết âm mưu mà các vị tổng thống tiền nhiệm thường xa lánh. Vì điều này nên Trump khó có thể kêu gọi hàn gắn và đoàn kết sâu sắc mà các vị tổng thống khác vẫn thường làm trước thảm kịch quốc gia. 

Trước ống kính truyền hình vào chiều Chủ nhật trước khi lên Chuyên cơ I trở về Washington từ tư dinh ở New Jersey, Trump ca ngợi các nhân viên thực thi công lực, gửi lời chia buồn đến các các nạn nhân và thân quyến ở El Paso cũng như ở Dayton, Ohio – nơi vụ thảm sát thứ hai xảy ra vào sáng sớm Chủ nhật, làm thiệt mạng 9 người và nhiều nạn nhân bị thương. 

“Không có chỗ cho thù ghét ở đất nước chúng ta, và chúng ta sẽ giải quyết vấn đề này,” Tổng thống Mỹ nói, như mọi khi, từ chối cho biết cụ thể giải quyết như thế nào nhưng ông hứa sẽ nói rõ hơn vào sáng thứ Hai. Không đá động gì đến da trắng thượng đẳng hay bản tuyên ngôn của nghi can tai El Paso, Trump thay vào đó tập  trung vào những gì được ông ta cho là “bệnh tâm thần.” 

Các ứng cử viên tổng thống Dân chủ vào hôm Chủ nhật đồng loạt lên tiếng chỉ trích đương kim Tổng thống Mỹ, cho  rằng, ông Trump đang cổ vỏ chủ nghĩa cực đoan bằng ngôn từ thù ghét. Trong khi đó, các cố vấn và đồng minh của Trump phản đối, cho rằng, các đối thủ chính trị đang khai thác thảm kịch nhằm phục vụ tham vọng chính trị của họ. 

“Tôi không nghĩ công bằng khi ngồi đây và nói là tổng thống không nghĩ chủ nghĩa da trắng thượng đẳng tồi tệ cho quốc gia,” Mick Mulvaney – tạm quyền Đổng lý Toà Bạch Ốc phát biểu trên chương trình “This Week” của ABC. “Đây là những kẻ bệnh hoạn. Anh biết, tôi biết, tổng thống biết điều đó. Và việc này phải được chấm dứt, chúng ta phải tìm ra hướng giải quyết vấn đề, không phải tìm cách đổ lỗi.” 

Mặc dù gắn kết bài phát biểu chính trị đối với những hành động thảm sát cụ thể không dễ dàng, nhưng các chuyên viên thông tin chính trị cho rằng, lãnh đạo quốc gia có thể định hình một môi trường bằng lời nói và hành động của họ, chịu trách nhiệm đặc biệt nhằm tránh đổ thêm dầu vào những cá nhân hay nhóm nào đó, tuy nhiên họ lại vô tình. Có một người quyền lực bậc nhất trên trái đất lặp lại quan điểm thù ghét của mình có thể cho những kẻ cực đoan nghĩ rằng chúng được xá tội. 

Chính trị gia từ những năm 1880 và 1920 tăng thêm quyền lực bằng cách nắm bắt nỗi sợ hãi người gốc Ý, Nhật, Trung Quốc và di dân từ nơi khác, làm dấy lên sự sợ hãi về việc mất “bản sắc của người Mỹ.” 

Trong những năm gần đây, những kẻ gieo rắc âm mưu kỳ thị và cảnh báo người nhập cư là mối đe doạ đối với an nguy và kinh tế của người Mỹ bản địa phần lớn bị thế lực đảng phái làm ngơ, thậm chí ngay cả khi họ lên tiếng quan điểm nhiều người Mỹ cảm giác mình đang bị mất quyền lợi. 

Và Trump lại tha thiết với những thuyết âm mưu kỳ thị nhiều năm trời. Ông ta tiếng nói hàng đầu phổ biến thuyết âm mưu sai trái rằng Obama không được sinh ra ở Mỹ. Ông ta lên án thành viên băng đảng người nhập cư là “súc sanh,” di dân lậu “tràn vào tàn phá ” nước Mỹ, và yêu cầu những nữ dân biểu da màu sinh trưởng ở Mỹ “trở về xứ của mình.” 

Ngôn từ của Trump dành cho di dân chất chứa đầy giận dữ. Ông triển khai quân đội ra biên giới, thậm chí có lúc bảo rằng, sẽ ra lệnh cho binh lính bắn vào di dân nếu họ ném đá, gây bối rối cho lãnh đạo quân sự vì họ cho rằng đó là phản ứng không tương xứng, bất hợp lý. 

Tại buổi vận động tranh cử ở Florida vào tháng 5, tổng thống hỏi đám đông ý tưởng ngăn chặn di dân vượt biên giới. “Bắn họ!” một người đàn ông hét lên, đám đông cười lớn, và Trump cũng cười phụ hoạ theo.

Cùng lúc đó, Trump trao thêm sức mạnh cho những nhóm như Liên đoàn Cải tổ Di trú Mỹ – tổ chức được Southern Poverty Law Center liệt vào nhóm thù ghét. Ông trở thành loa phát thanh đáng tin cậy cho những ý kiến chống người nhập cư được Breitbart News và Lou Dobbs thực hiện trên Fox Business Network. Stephen Miller có quan điểm chống di dân cực đoan bây giờ trở thành kiến trúc sư trưởng chương trình nghị sự di trú của ông Trump. Julie Kirchner – Cựu Giám đốc Liên đoàn Cải tổ Di trú Mỹ  – giờ là viên chức hàng đầu tại Sở Di trú và Nhập tịch Hoa Kỳ. 

Các cố vấn Toà Bạch Ốc cho rằng, có sự khác biệt lớn giữa việc ủng hộ các chính sách cứng rắn tại biên giới và bỏ qua cho bạo lực, nhưng bản thân họ lại không dám hó hé gì từ giây phút nghe tin tức thảm sát El Paso và bản tuyên ngôn của nghi can. 

Một số các cố vấn của Trump tỏ ra hài lòng vì thông điệp của ông kể từ khi vụ thảm sát xảy ra có kiềm chế và đúng như một vị tổng thống, nhưng họ cũng thừa nhận, ông Trump cần phải làm nhiều hơn nữa để đoàn kết quốc gia. Và một số ít cố vấn tin rằng, Trump có thể dễ dàng hành xử như các vị tổng thống trước đây  trong suốt thời gian quốc gia khủng hoảng, với bài phát biểu lớn hay tổ chức họp báo cùng với Giám đốc FBI. 

Hương Giang (Theo NY Times) 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here