Quyền lợi kinh tế của Hoa kỳ đối với Biển đông (Kỳ 3)

bien dong
Dan Viet News – Mỗi năm giá trị hàng hóa đi qua vùng Biển Đông lên đến 5,300 tỷ Mỹ Kim. Trong đó giá trị thuơng mãi của Hoa Kỳ chiếm đến 1,200 tỷ.
Nếu có khủng hoảng xảy ra, nó kéo theo khủng hoảng kinh tế do hàng trăm ngàn container sẽ tìm đường biển khác xa hơn. Khó khăn do thời gian vận chuyển lâu dài sẽ tăng cao chi phí cao hơn nhiều lần. Chiến tranh xảy ra dù mức độ nào cũng làm tất cả các nước đối đầu trong sự kiện Biển Đông do mất đi quá nhiều lợi nhuận cho các bên và khả năng phong phú từ vùng biển này mang lại cho họ.
Sự mất mát do đụng độ Mỹ- Trung là lớn nhất so với các kịch bản về đối đầu giữa Trung cộng và các nước khác. Hoa kỳ có quyền lợi lâu dài khi bảo vệ được mối hợp tác ổn định với Trung cộng. Đó là lý do giải thích lý do tại sao Hoa kỳ mãi tiếp tục tìm cách tạo thế cho Bắc kinh hợp tác với các vấn đề vùng hay thế giới. Hoa kỳ tìm cách làm sao liên kết chặt chẽ Trung Hoa phải tuân theo hệ thống thế giới đang hoạt động hiện nay.

V: Bảy đề nghị
Ứng phó với hiện tình tái cân bằng lực lượng và sự quan tâm đến vùng Á Châu Thái bình Dương, Hoa kỳ nên thực hiện bảy tiến trình sau nhằm ngăn ngừa một cuộc chiến có thể xảy ra tại Biển Đông, cùng xoa dịu những khủng hoảng trong vùng. Tuy chúng ta tin rằng khả năng cuộc đại chiến giữa quân đội hai bên là thấp, nhưng đừng quên các đối đầu võ lực giữa các bên trong tương lai gần khi nào cũng cao. Bởi vậy, Hoa kỳ và các nhà làm chính sách tay trong vùng nên kiến tạo ngay các cơ chế tạo lòng tin, ngăn ngừa đụng độ, nhất là tránh việc leo thang võ trang cao dần.
* 1- Đề nghị Hoa Kỳ phải phê chuẩn ngay Công Ước LHQ về luật biển (UNCLOS). dẫu nguyên tắc không bắt buộc ai, nhưng vừa qua nội các TT Obama đã hứa hẹn phê chuẩn. Vấn đề do Hoa Kỳ chưa phê chuẩn, nên đã tạo ra quan niệm (tiền lệ) rằng chỉ tuân thủ các hiệp định quốc tế nào phù hợp với lợi ích quốc gia thôi.
Khi đã phê chuẩn UNCLOS rồi chúng ta sẽ không còn quan điểm đầu cơ. Sẽ thúc đẩy Hoa Kỳ luôn ủng hộ những thái độ tôn trọng luật lệ, sẽ cho Hoa Kỳ một chiếc ghế tại bàn hội nghị UNCLOS nhằm ký thêm chữ ký về các vấn đề liên quan đến quyền hạn của vùng EEZ, thẩm quyền 200 hải lý. Một cách tổng quát, việc này càng làm gia tăng quyền lợi kinh tế và chiến lược của Hoa kỳ.
* 2- Các nước có hải quân hoạt động trong vùng gồm Hoa kỳ, Trung Cộng, Việt Nam và Phi Luật Tân, tốt hơn là áp dụng hình thức ứng xử theo nguyên tắc ứng xử vào các tình huống bất ngờ-CUES (ngăn chận cùng xoa dịu những cuộc leo thang đối đầu ) mà chưa ai biết được, cùng khả năng liên lạc đôi bên trong trường hợp có biến cố. Khả năng hiện nay chấp hành CUES là tự nguyện. Trong tình hình này các nước liên quan phải biết rằng sự tuân thủ nên có tính bắt buộc ngỏ hầu bảo đảm được các thủ lệ tiêu chuẩn của CUES. Các quốc gia liên hệ nên thao dượt quân sự đa phương cùng song phương để thực tập các tình huống dự phòng xảy ra.
*3- Hoa kỳ phải chứng minh rõ ràng trong vấn đề ủng hộ việc giảm thiểu các nguy cơ đối đầu cùng xây dựng lòng tin cho các nước tuyên bố chủ quyền tại Biển Đông. Hoa kỳ phải tiếp tục có tiếng nói lớn nhất ủng hộ việc thực hiện Bộ Quy Tắc Ứng Xử Trung Hoa và Hiệp Hội Đông Nam Á. Bắc Kinh là nước cần nhất sự an ninh cùng thuận tiện trong vùng do vậy phải có nhiệm vụ khuyến khích cùng nhau tìm ra phương huớng thuận thảo cùng góp tay nhau chung sống (vivendi) với láng giềng, nhưng không có chuyện là áp lực ngầm. Thỏa thuận chấp hành Quy Tắc ứng xử cần sự thống nhất giữa các thành viên ASEAN và sự ủng hộ mạnh mẽ của Hoa Kỳ. Trong thời gian này, sự hợp tác của chúng ta (USA) bằng cách gia tăng các chuyến tàu thăm viếng, các cuộc diễn tập song và đa phương. Thêm vào đó chúng ta không quên chuyện hợp tác khai thác năng lượng và hải sản trong vùng cũng nên thăng tiến thêm.
*4- Phát kiến kỹ thuật đối thoại như Ủy Ban Tuần Duyên Nam Hải, Trung Tâm Chia Sẻ Thông Tin, Ủy Ban Liên Hiệp Về Nghề Cá, sẽ cho chúng ta nhiều cơ hội to lớn cho các bên liên quan liên lạc trực tiếp từ đó sẽ có những hợp lực hữu hiệu hơn nhiều.
*5- Hoa kỳ có nhiệm vụ xem lại các hoạt động giám sát của mình trên không và ngay cả trên biển bằng các hoạt động thám sát ngoài vùng biển tiếp cận đất liền Trung Hoa 12 hải lý có khả năng làm giảm sự vi phạm liên tục của nước này. Bất cứ sự điều chỉnh cho hoạt động tiếp cận gần như thế thì liệu chúng có khả năng cho chúng ta nguồn thông tin tình báo giá trị cùng biết rõ về sự phát triển quân sự của Bắc Kinh ra sao? Hoa kỳ cũng không nên hành động đơn phương; cần có sự nhượng bộ của Bắc Kinh để tránh việc họ giải thích Hoa Kỳ là lực lượng yếu kém cùng suy nhược.
*6- sự thi hành Hiệp Định Tư Vấn Hàng Hải Về Quân Sự phải có hiệu lực hay vứt bỏ. Hoa Kỳ phải gia tăng sự đòi hỏi Trung Hoa cùng thỏa thuận về cho các luật lệ an toàn đề tối thiểu hóa nguy cơ đụng độ nhau trước mắt. Thỏa Ước chính thức “Những biến cố trên biển” cần nên có.
*7- Hoa thịnh Đốn nên rõ ràng, minh bach trong các cuộc thuơng nghị với Manila cũng như với Hà Nội cùng nới rộng các quyền hạn, bổn phận, các cam kết của Hoa kỳ. Cũng như các hạn chế trước mắt Hoa kỳ phải có, khi hiện diện trong các cuộc thuơng thảo nay mai. Sự minh bạch là cần thiết cho cả hai vấn đề: là tránh một kịch bản trong đó các tác nhân trong vùng đều đi đến sự đối đầu quyết liệt với Trung Cộng cùng phòng ngừa sự thất bại trong liên hệ Hoa kỳ và các nước liên quan do thất vọng do mong muốn của họ không được đáp ứng.
Hết
Đinh hoa Lư (theo Bonnie Glaser)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here